door Geert-Jan Koot
The history of painting, sculpture, architecture, graving : and of those who have excell’d in them : in three books : containing their rise, progress, decay, and revival : with an account of the most considerable productions of the best artists in all ages : and how to distinguish the true and regular performances, from those that are otherwise / by P. Monier
London : Printed for T. Bennet, at the Half Moon, D. Midwinter, and T. Leigh, at the Rose and Crown, and R. Knaplock at the Angel in St. Pauls Church-Yard, 1699. [28], 192, [16] pagina’s : illustraties ; 19 cm.
Pierre Mosnier (1641-1703) publiceerde dit boek oorspronkelijk in 1698 in het Frans onder de auteursnaam Pierre Monier als “Histoire des arts qui ont rapport au dessin divisée en trois livres : ouvrage utile au public pour savoir ce qui s’est fait de plus considerable en tous les âges, dans la peinture, la sculture, l’architecture et la gravure”. In 1678 werd hij benoemd tot professor aan de Académie Royale de Peinture et de Sculpture in Parijs. Nadat hij de Prix de Rome won in de categorie historieschilderkunst aan de Académie de Rome in 1663 reisde hij naar Italië om zijn studie te voltooien. Terug in Parijs schilderde Mosnier veel religieuze schilderijen in opdracht van kerken.
Zijn enige publicatie was bedoeld als praktisch leerboek en als kunsthistorische verhandeling voor zijn studenten aan de Académie. Het werk is in drie hoofdstukken onderverdeeld: de opkomst van de kunst met het tekenen van de menselijke figuur, het verval van de kunst tijdens de nadagen van het Romeinse Rijk en de herleving van de kunst vanaf 1110 in Florence. Deze secties behandelen artistieke invloeden uit de hele westerse wereld, waaronder architectuur, beeldhouwen en schilderen, waarvan een groot deel gebaseerd op de ontwerpen en technieken die in Toscane en Venetië werden gebruikt. Opmerkelijk is dat al een jaar na de oorspronkelijke Franse uitgave, de Engelse vertaling op de markt verscheen. Deze uitgave werd aangetroffen op een antiquarenbeurs in Londen. Het complete en gerestaureerde exemplaar bevat aantekeningen en toont de sporen van intensief gebruik.
Op het frontispiece is te lezen “Designing is the Father of Arts”. In de inleiding verklaart Monier dat de tekenkunst de disciplines schilderkunst, beeldhouwkunst en bouwkunst omvat, maar dat ook de prentkunst en de toegepaste kunsten zijn gebaseerd op het tekenen van ontwerpen.
The art of drawing in Perspective made easy to those who have no previous knowledge of the Mathematics / James Ferguson F.R.S.
London : printed for W. Strahan, 1778. 2nd edition. xii, 123 pagina’s, 9 bladen met platen : illustraties ; 22 cm.
James Ferguson (1710–1776) was filosoof, uitvinder van astronomische instrumenten maar ook schilder en tekenaar van portretminiaturen in Oost-Indische inkt. Zijn belangstelling ging al op jonge leeftijd uit naar astronomie en mechanica. Na zijn studie in Edinburgh verhuisde hij in 1743 naar Londen, waar hij filosofie doceerde, wetenschappelijke instrumenten ontwierp en boeken schreef over mechanica, astronomie en het tekenen in perspectief. Het boek waarmee hij beroemd werd en dat hem bovendien veel geld opleverde was “Astronomy explained upon Sir Isaac Newton’s principles en made easy for those who have not studied mathematics” uit 1756. Ferguson werd in 1763 gekozen tot fellow van de Royal Society, de Britse academie voor wetenschappen.
James Ferguson publiceerde zijn laatste boek in 1775. Het onderwerp is het tekenen in perspectief en het is in opzet gebaseerd op zijn succesvolle boek over astronomie. De Critical Review beoordeelde het werk kort na verschijnen: “The whole is delivered in that style of plainness and simplicity which cannot fail of rendering the book to such readers as have made little or no progress in this branch of science; a mode of writing the best calculated for diffusing general instruction, which Mr. Ferguson, in all his productions, has successfully endeavoured to promote.” (Het werk wordt aangeboden in een eenvoudige en begrijpelijke vorm bedoeld voor lezers die weinig of geen vooruitgang hebben geboekt in deze tak van wetenschap; een schrijfwijze die het best is bestemd voor het verspreiden van algemene instructies, die de heer Ferguson in al zijn producties met succes heeft geprobeerd te promoten.) Hiermee verwijst de recensent naar de boeken en lezingen waarin Ferguson verschillende wetenschappelijke concepten populariseerde. Zie ook zijn online biografie.
Na zijn overlijden zijn tenminste vier edities verschenen in Londen en Edinburgh tot 1823. Het verworven exemplaar is de tweede editie, twee jaar na zijn overlijden verschenen. Het boek was populair onder studenten op tekenscholen vanwege de beknopte en toegankelijke uitleg van het perspectief zonder uitvoerige wiskundige uitleg.
Lectures on painting : delivered at the Royal Academy, March, 1801 / by Henry Fuseli, P.P. ; with additional observations and notes
London : Printed for J. Johnson …, 1801-1820
1 band met 2 delen ([6], 151, [1] pagina’s ; xviii, [2], 105, [3] pagina’s, 1 blad platen : portretprent ; 28 cm.
Johann Heinrich Füssli (1741-1825) was een in Zwitserland geboren schilder, tekenaar en schrijver over kunst. Hij was voornamelijk actief in Engeland, waar hij een van de opmerkelijke figuren van de romantische beweging was. Op 24 jarige leeftijd reisde hij naar Londen waar hij aanvankelijk werkte aan illustraties. In 1765 voltooide hij de Engelse vertaling van het invloedrijke boek van Johann Joachim Winckelmann (1717-1768), “Reflections on the Painting and Sculpture of the Greeks” (Gedanken uber die Nachahmung der griechischen Werke in Malerei und Bildhauerkunst) dat de grondslag legde van het classicisme in Engeland.
De naam Johann Heinrich Füssli werd in Engeland Henry Fuseli. In 1799 trad hij toe tot de Royal Academy, werd benoemd tot professor in de schilderkunst in 1800 en zelfs tot Keeper in 1804. Zijn belangrijke bijdragen aan de literatuur en kunsttheorie omvatten naast bovengenoemde vertaling van Winckelmann, zijn aanvullingen op Matthew Pilkington’s “A dictionary of painters” uit 1805, en zijn lezingen voor de studenten van de Royal Academy, gepubliceerd in 1801 en 1820 als “Lectures on painting”. Het verworven boek bevat twaalf lezingen verschenen in beide jaren over de volgende onderwerpen: Ancient art; Art of the moderns; Invention deel I en II; Composition, expression; Chiaroscuro. Het tweede deel bevat eveneens zes voordrachten, respectievelijk On design; Colour in fresco painting; Colour in oil painting; The method of fixing a standard and defining the proportions of the human frame; On the prevailing method of treating the history of painting with observations on the picture of Lionardo da Vinci of ‘The last supper’; On the present state of the art and the causes which check its progress.
Een tweede reeks lezingen verscheen in 1830, vijf jaar na zijn overlijden.
Het boek bevat enkele interessante prenten. Het eerste deel heeft een titelvignet gegraveerd door Francis Legat (1755-1809) naar Moses Haughton (1772?-ca. 1848) en naar Henry Fuseli. De afsluitende gravure op pagina 151 is een portret van Michelangelo afgebeeld voor het Colosseum in Rome door William Blake (1757-1827) naar een pentekening van Fuseli. Het portret op het frontispiece in deel 1 is gegraveerd door Robert William Sievier (1794-1865) naar Moses Haughton.
Teoria dell’ombreggiare e metodo di acquerellare / di Leandro Marconi architetto e professore di ornato nella R. Accademia di Belle Arti di Bologna
Bologna, Tipografia de’ Fratelli Masi e Comp., 1811.
41 pagina’s : 7 vouwbladen met diagrammen : 27 cm.
Leandro Marconi (1763 -1837) was werkzaam als architect en professor aan de Accademia delle Belle Arti in Bologna. Hij was echter ook schilder, en deze verschillende kanten van zijn artistieke persoonlijkheid komen samen in dit bijzondere werk. In het eerste deel van het boek legt Marconi de techniek uit om schaduwen te tekenen op een zeer precieze en wiskundige manier. Hij reikt de studenten de instrumenten aan om te kunnen berekenen hoe het zonlicht op de objecten schijnt, hoe dit effect het menselijk oog beïnvloedt en op welke wijze objecten op het papier weer te geven zodat het resultaat er realistisch en natuurgetrouw uitziet. Het tweede deel gaat dieper in op de schaduwwerking en de wijze om schaduwen te tekenen. De benadering is minder wiskundig dan in het eerste deel. Marconi doet nu een beroep op de artistieke gevoeligheid en intuïtie van de student om te begrijpen hoe de verschillende tinten in schaduwen krachtig weergegeven moeten worden, maar ook weer niet te scherp omlijnd. Een bijzondere en gedetailleerde benadering van het weergeven van licht en schaduw.
Het boek is gebonden in een contemporaine lichtblauwe papieren omslag en voorzien van 21 gegraveerde illustraties op 7 vouwbladen.
Memorie della vita, e delle opere di Francesco Raibolini detto il Francia, pittore bolognese / scritte da Jacopo Alessandro Calvi
Bologna : Luigi Salina, MDCCCXII [1812]. 58 pagina’s ; 21 cm.
Francesco Raibolini (1450-1517) beter bekend als Francia, was een Bolognese schilder en graveur. Hij was vooral beroemd om zijn ontwerpen voor penningen. Hij bekleedde het ambt van muntmeester in Bologna tot het einde van zijn leven. Als lettergieter maakte hij voor de bekende Venetiaanse drukker Aldus Manutius het eerste cursieve letterschrift. Op latere leeftijd richtte hij zijn aandacht op schilderen. Zijn vroegst bekende schilderij dateert uit 1494.
In dit boek wordt het leven en werk van Francia door Jacopo Alessandro Calvi (1740-1815) beschreven. Calvi had veel overeenkomsten met Francia. Hij was eveneens graveur en schilder, afkomstig uit Bologna en docent aan de Accademia Clementina in Bologna. Dit is de oudste biografie over Francia die werd gevolgd door de monografie van George Charles Williamson in 1901.
Traité élémentaire et pratique du dessin et de la peinture à l’usage des jeunes artistes : contenant des observations sur les différentes manières de dessiner, les règles de la composition, du clair obscur et du coloris, l’apprêt et le mélange des couleurs, la connaissance des vernis, secrets et procédés pour les paysages à l’encre de la Chine, à l’aquarelle et à la gouache, les régles pour la figure ou pour la peinture à l’huile en général, et quatre gravures raisonnées / par L. Libert, peintre et dessinateur
A Paris : Chez Delarue, libraire, 1825. Cinquième édition, augmentée d’un supplément. 261 pagina’s, [1] vouwplaat : 4 illustraties ; 18 cm.
Lambert Libert (1752-1809) was een schilder en tekenaar uit Luik die vermoedelijk ook les gaf. In 1805 publiceerde hij een leerboekje voor aankomende kunstenaars onder de titel “Manuel des jeunes artistes ou traité élémentaire et pratique du dessin et de la peinture“. Later verscheen de bewerkte uitgave in Parijs als “Traité élémentaire et pratique du dessin et de la peinture à l’usage des jeunes artistes“. Het verworven exemplaar is de vijfde en de laatst bekende editie uit 1825, uitgebreid met een supplement. De verschillende edities zijn zeldzaam. Slechts een enkel exemplaar van de voorgaande uitgaven is te traceren.
Zoals de titel aangeeft is het een tamelijk elementair leerboekje in pocket formaat met heldere beschrijvingen van de basisprincipes van het tekenen en schilderen met de nadruk op landschappen. Libert behandelt ook het aquarelleren, het vernissen en de eigenschappen van kleuren. Het supplement behelst het schilderen van portretminiaturen. Het boekje bevat vier gegraveerde platen en een handgekleurd overzicht van verschillende manieren om kleuren te mengen met 25 handgeschilderde kleurvlakken.
Designs for iron and brass work in the style of the XV and XVI centuries / drawn and etched by A. W. N. Pugin
London : Ackermann, 1836. 27 bladen met platen : uitsluitend illustraties ; 31 cm.
Bijgebonden: A catalogue of embellished publications on English cathedrals, architectural antiquities, the fine arts, &c. / by J. Britton. – 1837. – 10 pagina’s.
De Engelse architect August Welby Northmore Pugin (1812-1852) is bekend vanwege zijn neogotische bouwstijl. In zijn manifest uit 1836 “Contrasts or, A parallel between the noble edifices of the middle ages and corresponding buildings of the present day” zette hij zijn opvattingen uiteen over de gotiek. Dit boek markeert de aanvang van zijn populariteit als neogotisch architect. Volgens zijn overtuiging was het classicisme een uiting van heidendom, terwijl het christendom tot expressie kwam in de gotische stijl. Beroemde uitgevoerde ontwerpen van bouwwerken in deze stijl zijn het Palace of Westminster en de Houses of Parliament in Londen.
Dit boek bevat 26 gegraveerde ontwerpen van ijzeren en bronzen voorwerpen in de gotische stijl van de 15de en 16de eeuw, getekend en gegraveerd door A.W.N. Pugin. Een jaar eerder in 1835 was, eveneens bij Ackermann, verscheen zijn boek met 22 ontwerpen voor meubels in gotische stijl, “Gothic furniture in the style of the 15th century“. Met zijn Gothic Revivalism oefende Pugin grote invloed uit op Pierre Cuypers (1827-1921), de architect van neogotische kerken in Nederland en ook het Rijksmuseum en het Centraal Station in Amsterdam. Ook Cuypers voelde zich verwant met de ambachtelijke, rationele manier van bouwen in de middeleeuwen. Maar in zijn ontwerpen gebruikte Cuypers niet alleen gotische maar eerder eclectische en renaissancemotieven.
Het bijgebonden werk is een bibliografie over oudheden in Engeland door de oudheidkundige John Britton (1771–1857). Zijn belangrijkste publicaties zijn het vijfdelige werk “The Architectural Antiquities of Great Britain” uit 1807–1826, en het zestiendelige “Cathedral Antiquities” uit 1814–1835.
Traité de perspective théorique et pratique : dans lequel les règles du dessin d’après nature sont exposées d’une manière simple et claire, et mises ainsi à la portée de toutes les intelligences / par L. Salme
Paris : Myot et Cie, 1841. Seconde édition. XI, 84 pagina’s, 6 bladen platen (gevouwen) : illustraties ; 18 cm.
Deze verhandeling van Salme over de grondbeginselen van het tekenen in perspectief is bekend in drie edities. Oorspronkelijk uitgegeven in 1838 is dit de tweede editie uit 1841 die werd gevolgd door een derde uitgave in 1846. Alle edities zijn zeer zeldzaam. Het is een typisch leerboek gebruikt in het tekenonderwijs door studenten. Op de schutbladen en het titelblad zijn diverse namen van eerdere eigenaren geschreven, waarvan één met de datering 1842. Achterin het boek zijn zes gelithografeerde vouwplaten opgenomen met voorbeelden ter illustratie van de tekst. Van Salme is ook een perspectiefboek bekend uit 1834 waarin hij in tien lessen de basisbeginselen van het perspectief uit de doeken doet: “Traité élementaire de perspective, divisé en 10 leçons, à l’usage des élèves qui étudient le dessin d’après nature”. Dit werk is mogelijk een voorloper van de verworven uitgave. Het heeft ook vrijwel dezelfde omvang van 82 pagina’s.
Over Salme is niets bekend. Hij was vermoedelijk een Franse tekenleraar die dit boek heeft samengesteld ter ondersteuning van zijn lessen.
Forest trees of British landscape : a work for students / by William Walker
Londen : John Strangeways, printer, 1876. viii, 32 pagina’s, 26 bladen platen : illustraties ; 38 cm.
James William Walker (1831 – 1898) was een Engelse schilder en aquarellist van landschappen. Het is aannemelijk dat hij dit boekje uitgaf ten behoeve van het tekenonderwijs. Het onderwerp is het weergeven van bomen die in het Britse landschap en bossen voorkomen. De titel laat hierover geen twijfel bestaan. Het werk bevat slechts enkele bladzijden tekst. De 26 litho’s met bomen dienen als voorbeelden en zijn ongetwijfeld bedoeld ter inspiratie en navolging.
Onderaan de titelpagina staat met pen geschreven “Private copy one of fifty”. Ook het exemplaar in de Oxford University Library draagt dit opschrift. Gezien het kleine aantal van zes bekende exemplaren, waarvan vijf in Engelse bibliotheken, is het goed mogelijk dat het boek in een kleine oplage van vijftig exemplaren in eigen beheer is verschenen. Op het titelblad is geen uitgever en alleen de Londense drukker John Strangeways weergegeven. Het gebruik als leerboek zal dan echter beperkt zijn geweest.
A few suggestions for ornamental decoration : a collection of designs & colour schemes for painters’ & decorators’ work / compiled by F. Scott Mitchell
London : Thos. Parsons & Sons, 1908. 130 pagina’s : illustraties (met verfmonsters) ; 22 cm.
Dit bijzondere boekje bevat voornamelijk illustraties met voorbeelden voor interieurdecoraties en motieven voor de inrichting van huis, kantoor en zelfs voor de kerk. De uitgave is bovendien voorzien van diverse verfmonsters om de juiste kleuren te kunnen bepalen voor wanden en betimmeringen. Ook worden voorbeelden van belettering gegeven. Het is een bijzonder rijke verzameling afbeeldingen en kleuren voor het kiezen van decoraties en tevens een instructieve handleiding voor de schilder en decorateur. Het boek is uitgegeven door de fabrikant van verfproducten Thomas Parsons & Sons, Manufacturers of Varnishes, Japans, Enamels and Fine Colours, in Londen. Een uitgebreide editie met 162 pagina’s verscheen in 1909.
De samensteller Frederick Scott Mitchell schreef nog enkele boeken over dit onderwerp zoals “Practical gilding, bonzing and lacquering”, en voor dezelfde verffabriek Thomas Parsons & Sons “Specifications for decorators’ work : a guide to architects, engineers, property owners, etc.” Deze boeken staan op de verlanglijst van de bibliotheek van het Rijksmuseum.
Spezial-Preis-Courant über 14 Karat-Gold-Ketten
Wien : C.A. Wolf. : illustraties ; 24 cm. 1909 (Nr. 23) ; 1910 (Nr. 26)
Deze twee prijscouranten van de firma C.A. Wolf te Wenen zijn uiterst zeldzaam. De produktcatalogi en prijslijsten dateren uit 1909 en 1910. De hofleverancier C.A. Wolf afficheerde zich als leverancier van sieraden van goud en zilver (K.u.k-Hoflieferanten für Gold- und Silberschmuck en gros), en gaf jaarlijks vier van deze brochures uit.
De beide catalogi tonen voornamelijk 14-karaats gouden kettingen voor uiteenlopende toepassingen (Hals- und Armketten, Durchzugsketten, Ketten für Lorgnons, Uhren und Colliers u.a.), met schakels naar gestileerde Jugendstil motieven. Tevens worden aangeboden een assortiment van hangers en medaillons om te bevestigen aan de halskettingen en armbanden. Deze hangers komen voor in uiteenlopende uitvoeringen als cameeën, geëmailleerde religieuze voorstellingen, gemmen en geslepen edelstenen, vaak in historiserende vattingen. Bij alle artikelen zijn het karaat, het gewicht en de prijs weergegeven.
Representatieve overzichten van juwelierskunst uit deze tijd zijn tamelijk zeldzaam. De boekjes bevatten samen 158 gedetailleerde afbeeldingen in meerdere kleuren waarvan 59 blad vullend afgedrukt. Interessant zijn ook de advertentiepagina’s met namen en adressen van juweliers in Wenen.
Der Sturm : Wochenschrift für Kultur und die Künste
Berlin : Verlag der Sturm, 1910-1932
Jg. 9 (1919), Hft. 11 ; Jg. 11 (1920), Hft. 11/12 ; Jg. 12 (1921), Hft. 1-10 ; Hft. 12 ; Jg. 13 (1922), Hft. 1-12 ; Jg. 14 (1923), Hft. 1-9 ; Hft. 12 ; Jg. 15 (1924), Hft. 3 ; Jg. 16 (1925), Hft. 1-10
Uit het Atelier van Carel Willink (1900-1983) verwierf het Rijksmuseum 45 afleveringen van het tijdschrift “Der Sturm” uit de jaren 1919 tot 1925. Der Sturm staat bekend als het tijdschrift van de Duitse expressionisten. Het verscheen aanvankelijk als weekblad, en vanaf 1915 maandelijks tot 1932.
Der Sturm behoort tot de belangrijkste van alle Duitse modernistische tijdschriften. Onder het visionaire leiderschap van kunstcriticus Herwarth Walden (1878-1941) oefende Der Sturm een grote invloed uit op de ontwikkeling van de moderne kunst niet alleen in Duitsland, maar in heel Europa. Wellicht was het tijdschrift de meest invloedrijke en belangrijke uiting van de Europese avant-garde. Het was door Der Sturm dat niet alleen het expressionisme maar ook het kubisme, het futurisme en het constructivisme werden geïntroduceerd. De verworven afleveringen dateren voornamelijk uit de periode dat Carel Willink tussen 1920 tot 1923 in Berlijn verbleef en in contact stond met de vertegenwoordigers van de internationale avant-garde. Hij studeerde en werkte drie jaar aan de Internationale Vrije Academie van Hans Baluschek. In 1923 exposeerde Willink met de Novembergruppe in het Glaspalast bij de Lehrter Bahnhof in Berlijn.
In het juni nummer van 1923 is het door Willink vertaalde artikel ‘Arbeitslos’ van Michel Seuphor opgenomen, gevolgd door enkele andere vertaalde artikelen.
Methods of producing and preserving prints / by C.W.F. Goss
Aberdeen : The University Press, 1915. 63 pagina’s ; 26 cm.
Charles William Frederick Goss (1864-1946) was werkzaam als bibliothecaris van het Bishopsgate Institute in Londen van 1897 tot 1941. Hij stond bekend vanwege zijn verzet tegen de open en vrij toegankelijke opstelling van de boeken en tegen de kaartcatalogus. Hij propageerde de gedrukte catalogus met de volgorde van de titels alfabetisch op auteursnaam, aangevuld met korte beschrijvende teksten om het terugvinden van boeken te bevorderen.
Minder bekend is zijn boek over druktechnieken en het schoonmaken en conserveren van prenten. Het verworven exemplaar bevat aantekeningen met verbeteringen en diverse knipsels en brieven van uitgevers, verzamelaars en bibliothecarissen gericht aan Goss. Ook zijn tussen de tekstpagina’s enkele extra prenten gevoegd. De laatste pagina’s zijn beschreven met aanvullingen. Vermoedelijk was dit zijn eigen exemplaar.
Het boek biedt een overzicht van 13 verschillende druktechnieken zoals houtdruk, “Baxter Type”, ets, droge naald, mezzotint, aquatint, lithografie, etc. Deze worden geïllustreerd met prenten die in deze technieken zijn ingevoerd.
Der Brillant und die anderen Edel- und Schmucksteine : Orient Perle, Kultur Perle, Japan Perle : was der Juwelier und das kaufenden Publikum darüber wissen sollen / von Alfred Lenard
Timisoara : Verlag des Verfassers, [1943]
49 pagina’s, 5 ongenummerde bladen met platen : 68 illustraties ; 30 cm.
Dit uitgebreide en rijk geïllustreerde handboek is geschreven en uitgegeven door Alfred Lenard in 1943. Het is bedoeld voor juweliers, goudsmeden, handelaars en verzamelaars van diamanten en andere edelstenen. Lenard was juwelier en als expert gevestigd in het Roemeense Timişoara. Volgens zijn advertentie aan het einde van het boek handelde hij ook als taxateur voor lokale filialen van banken zoals de Deutsche Bank.
De auteur legt de nadruk op de praktische bruikbaarheid door hoofdstukken te wijden aan onder meer vindplaatsen van edelstenen, vormen en sneden, methoden om vervalsingen te traceren en prijzen. Hij geeft uitvoerige informatie over de eigenschappen van tientallen edelstenen zoals smaragden, robijnen en saffieren, maar ook halfedelstenen als amber en opalen, en parels. Verder legt Lenard vooral de nadruk op diamanten. Het boek is geïllustreerd met 68 afbeeldingen waarvan 46 naar schetsen van slijpvormen en facetten, 16 foto’s van beroemde diamanten en 6 meerkleurige microscopische afbeeldingen van smaragden, robijnen en saffieren gedrukt op 5 bladen kunstdrukpapier. Aan de hand van deze veelkleurige microscoopbeelden worden de verschillen tussen echte en synthetische stenen verklaard.
Opmerkelijk is dat Alfred Lenard en alle andere zes juweliers en horlogemakers van Timişoara die advertenties plaatsten aan het einde van dit boek typisch Joodse namen dragen, terwijl Roemeense joden al sinds 1940 geconfronteerd werden met systematische vervolging. Het regime was immers een hechte bondgenoot van nazi-Duitsland.
Renault = présent / design & editing Irma Boom ; texts by Nicklas Maak
Paris : Renault, 2016. 1 deel in doos : illustraties.
Deze zeer bijzondere uitgave van de automobielfabrikant Renault is ontworpen door Irma Boom en gedrukt op aluminium. Het boek markeert de lancering van de concept car TReZor en de ontwerpen voor Renault van de afgelopen zeven jaren door het Nederlandse hoofd van de ontwerpafdeling Laurens van den Acker.
Irma Boom: ‘Het boek gaat over Renault, maar eigenlijk gaat het over de auto als fenomeen. Het is een ontdekkingstocht langs al die fascinerende, bijna pornografische ontwerpdetails. Ik wilde een arty boek maken, mensen verliefd laten worden op de autocultuur. Geen catalogus maken of een geschiedenisboek.’
“Présent” is volledig gedrukt op metaal – flinterdun aluminium – in monochrome kleuren. ‘Het boek is een auto’, zegt Laurens van den Acker. ‘Dat vind ik er zo goed aan. Het is een object, je kunt het oppakken, het voelt metalig, het ruikt metalig. Ik zag mensen in een reflex vette vingers van de omslag poetsen, zoals je ook bij een auto doet.’ ‘We kunnen er een poetslap bijgeven’, zegt Boom. (Bron citaten: De Volkskrant, 9 oktober 2016)
Het boek wordt nader toegelicht in de aanwinstenblog van augustus 2019.
