In de rubriek Ex Libris vertelt een medewerker van het Rijksmuseum over zijn of haar favoriete werk uit de bibliotheekcollectie. Deze keer is het woord aan Henk Linde, medewerker Subafdeling Studie- & Leeszaal.
Door Henk Linde
Naast mijn Rijks-werkzame leven ben ik ook Feldenkraispractitioner. Natuurlijk ben ik in een gestolen moment in de boekendepots op zoek gegaan naar een Feldenkrais-hit. De kunst van het “mindful” bewegen is niet opgenomen in onze rijke collectie. Wel is in het boek Equilibrium, dat is opgedragen aan het leven en werk van de schoenenontwerper Salvatore Ferragamo (1898-1960), een bijdrage geplaatst over de Feldenkraismethode en zijn uitgangspunten: Het principe dat we normaal gesproken constant worden aangeraakt en anderen zelf aanraken, leidt ertoe dat ons lichaam en ons zenuwstelsel – als radar om te bewegen – zich aanpassen waaruit acties, gewoontes en houdingen voortkomen. Bewust en onbewust. En staand op onze twee benen ervaren we de relatie tussen ons lichaam en de ruimte om ons heen.
Moshé Feldenkrais, grondlegger en naamgever van de methode, noemt deze relatie tussen het binnenste (skelet, spieren en hersenen) en het buitenste, ons “zelfbeeld” van waaruit wij bewegen en ons gedragen. Zeker in de huidige 1,5 meter samenleving komt ons zelfbeeld onder druk te staan: we moeten afstand houden tot elkaar, willen toch affectie tonen en worden gedwongen te zijn waar we eigenlijk niet willen zijn: thuis en niet op het werk. Onze gevoelens, emoties en gedachten om hiermee om te gaan, maken ook ons zelfbeeld.
Ook geschiedenis en design heeft mijn interesse. Zo ben ik in het bezit van een Eileen Gray-side table en een eettafel van het echtpaar Charles en Ray Eames. Ik ben een bewonderaar van de Barcelona Chair van Mies van der Rohe maar heb hem niet want hij zit voor geen meter. Soms is design ook gewoon te duur! Binnen onze collectie zijn heel veel designboeken. Ik pik er eentje uit naar aanleiding van een ervaring die ik onlangs had toen ik bij mijn moeder was. Zij krijgt van mij iets meer aandacht in corona-tijd omdat op haar 90-jarige leeftijd echt veel activiteiten wegvallen.
Ik heb de inrichting van mijn ouders altijd wat oubollig gevonden maar toen ik op afstand bij mijn moeder aan de koffie zat en rondkeek, herkende ik meubilair dat ik eens in onze leeszaal in een Pastoe-boek heb zien staan. Ik keek met andere ogen naar mijn moeders inrichting en bladerend in fotoboeken ontdekte ik op foto’s allerlei modern design van toen, waaronder Pastoe!
In de catalogus van de Pastoe-expositie door het Centraal Museum Utrecht georganiseerd in 1983, staat de geschiedenis beschreven van het in Utrecht opgerichte bedrijf. Heel levendig is beschreven hoe de meubelindustrie is ontstaan, hoe meubels werden gemaakt voor arm en rijk en hoe ontwerp, fabricage en het in de markt zetten van betaalbaar design in zijn werk gingen. Uitgebreide biografieën staan opgetekend van de oprichter van Pastoe en de belangrijkste ontwerpers D.L. Braakman (1887-1966) en zijn zoon Cees.
De fabriek heeft ook zijn moeilijke tijden gekend: de gevolgen van de Eerste en Tweede Wereldoorlog, en de economische crisis van eind jaren 70 vorige eeuw. Maar telkens is de fabriek met nieuw elan uit haar as herrezen. “Kenmerken van goede proporties, eenvoud van lijnen, sterke constructie en doelmatigheid” zijn het recept gebleken voor een herziene toekomst.
Ik houd dus van mooie spullen en in de huidige tijd waarin we worden teruggeworpen op onze huiselijke situatie, kan ik daarvan extra genieten door meer kennis te vergaren over hun achtergrond. En het beeld dat ik van mijn ouders’ smaak heb, is bijgesteld…. Ook goed voor mijn zelfbeeld!
Geef een reactie