Door Coen Wilders, Research Services – Hoofd Collectie Informatie & Archief

Tijdens het CIDOC-congres in het Rijksmuseum is ons nieuwe Informatie- en Databeleid gelanceerd. Wat houdt dit beleid precies in? Waarom is het nodig? En wat kun jij doen met onze informatie en data? In deze blog leggen we het uit.

Meer dan alleen open data

Al meer dan tien jaar maakt het Rijksmuseum informatie en data over de collectie toegankelijk. Sinds 2012 hanteren we daarbij een open databeleid. Dit betekent dat bijna onze hele collectie beschikbaar is als open data. Je kunt gratis en zonder beperkingen hoge resolutie-afbeeldingen en gegevens van onze collectie downloaden. Zo willen we mensen verbinden met kunst en geschiedenis.

In het nieuwe beleid gaan we nog een stap verder. De afgelopen jaren is de hoeveelheid informatie en data enorm gegroeid. Er zijn nu ook veel meer soorten gegevens. Denk bijvoorbeeld aan documentatie, archiefmateriaal en onderzoeksgegevens van onze conservatoren en restauratoren. Deze waardevolle data willen we graag delen, maar soms zijn delen ervan vertrouwelijk, bijvoorbeeld als het gaat om persoonlijke informatie. In zulke gevallen moeten we extra zorgvuldig zijn met wat we wel en niet openbaar maken.

Ook is het belangrijk dat digitale informatie begrijpelijk is voor zowel mensen als computers. Binnen de wetenschappelijke wereld worden hiervoor de zogenaamde FAIR Data Principles gebruikt. Deze principes zorgen ervoor dat gegevens vindbaar, toegankelijk en bruikbaar zijn. Sinds 2021 vormen deze principes een onderdeel van de Digitale Strategie van het Rijksmuseum. In ons nieuwe Informatie- en Databeleid hebben we deze principes verder uitgewerkt.

Ons nieuwe beleid is een gedetailleerd document. We leggen daarin precies uit hoe het Rijksmuseum omgaat met informatie en data over de collectie, en wat jij ermee mag doen. Ook maken we duidelijk welke data we delen en in welke gevallen er beperkingen gelden. Transparantie is hierbij heel belangrijk. Omdat we onze data wereldwijd willen delen, werken we met internationale standaarden. En we beschrijven hoe we hergebruik zoveel mogelijk willen faciliteren, door bijvoorbeeld waar mogelijk gebruik te maken van open software formats. Ook gaat het beleid in op juridische zaken, zoals auteursrechten.

Wat betekent dit voor jou?

Een goed voorbeeld van hoe we omgaan met informatie en data is Operatie Nachtwacht, het grote restauratieproject van het wereldberoemde schilderij van Rembrandt. Voordat we begonnen met de restauratie, hebben we uitgebreid onderzoek gedaan. Zo hebben we onderzocht welke materialen Rembrandt gebruikte en hoe het schilderij reageert op trillingen. Ook hebben we verschillende restauratietechnieken getest. Allemaal heel waardevolle kennis, die zijn neerslag heeft gekregen in informatie en data.

Met ons nieuwe beleid spreken we de ambitie uit om zoveel mogelijk van dit soort informatie en data die we verzamelen te delen, op een manier dat deze hergebruikt kan worden. Daarmee is die ambitie nog geen realiteit. Onze hoge resolutie-afbeeldingen en metadata van veel van onze objecten blijven als voorheen gratis beschikbaar. Maar we gaan ook nieuwe vormen van informatie en data beschikbaar maken. Achter de schermen werken we hard om de kwaliteit van deze informatie en data zo goed mogelijk te maken en bouwen we aan een nieuwe digitale infrastructuur. Veel werk aan de winkel dus, nu en de komende jaren!

Meer weten?

Wil je meer weten over ons Informatie- en Databeleid? Op onze website kun je een korte uitleg vinden, en voor wie er dieper in wil duiken, is het volledige beleid daar ook te lezen. Houd ook onze blog in de gaten voor toekomstige ontwikkelingen!